četvrtak, decembar 01, 2022

Golija kraljica netaknute prirode

Sa planinskim masivom koji se u obliku latiničnog slova S proteže čitavih 32 kilometra Golija definitivno zaslužuje epitet kraljice netaknute prirode.

Ivanjičku fabriku kiseonika odlikuje neprocenjivo bogatstvo raznovrsnog živog sveta. Najvišu planinu jugozapadne Srbije pokrivaju šumski kompleksi koji se svrstavaju među najveće na Balkanu, a pod šumama i šumskim zemljištem je 132.000 hektara. Raznovrsnost biljnog i životinjskog sveta, jedinstven biodiverzitet, Goliju izdvaja od drugih planina. Njene padine gusto su obrasle šumama, a čitavo područje veličanstvene lepote krase kvalitetne mešovite i četinarske šume. Veliki deo pripada Parku prirode.

Predrag Nedeljković direktor Šumskog gazdinstva ''Golija'' kaže da je Park uspostavljen sa ciljem očuvanja šumskog ekosistema, kulturnih dobara, reljefa, predela, nekih reliktnih vrsta, endemičnih vrsta, potom voda, biljnog i životinjskog sveta. ''Što se tiče samog bogatstva šuma i ostaloga, šume su lišćarske i četinarske vrste zastupljene. Lišćarske vrste sa 59%, četinarske sa 41%. Od lišćarskih vrsta najzastupljenija vrsta je bukva sa 51%, ostale vrste su hrast, jasen, grab, topola, breza i ostalo, a od četinarskih vrsta smrča je zastupljena sa 25%, borovi sa 9%, jela sa 6% i neke ostale vrste u procentu od 7%.'' Nedeljković podseća da u sklopu Šumskog gazdinstva ''Golija'' postoje dva rasadnika. ''Rasadnik Lučka reka i rasadnik Uvac gde vršimo proizvodnju sadnog materijala koji se isključivo koristi za potrebe gazdinstava u Srbiji a i za private potrebe stanovništva.''

Tri zone zaštite Golije prostiru se od 500 do 1833 metra nadmorske visine, odnosno, najvišeg vrha, Jankovog kamena. U carstvu visokih stabala krije se mnoštvo planinskih bistrih izvora. U šumama i na proplancima mogu se pronaći raznovrsni darovi prirode, a prostor jedinstvenih lepota stanište je velikom broju ptica, leptira, insekata i drugih divljih životnja.

Ivanjičani teže da se sačuva iskonska lepota Golije, jer retko koja lokalna samouprava može da se pohvali takvim prirodnim bogatstvom.

Momčilo Mitrović, predsednik Opštine Ivanjica ističe da opština Ivanjica ima jedno bogatstvo koje vrlo retko i očuvano. ''To je prvenstveno bogatstvo u čistom vazduhu, fabrika kiseonika, druga stvar u čistoj vodi. Ono što je najbitnije za ova dva elementa što su vrlo bitna za odrastanje sve naše dece i za zdravlje svih ljudi jesu naše šume koje pokušavamo da očuvamo, da seča bude po planu seče, da nemamo bespotrebnih čistih seča odnosno da kompletno šume ostaju bez drveća. Trudimo se da podsadimo drveće koje je posečeno i nadamo se da će Golija i dalje ostati netaknuta priroda. Naravno dodirnuta ljudskom rukom u onom delu što mora da se uradi vezano za samu eksploataciju šume, ali i podsađena i očuvana da naših devedeset i nešto hiljada hektara stvarno ostane našoj deci, da bude unikat za ceo svet.'' naglašava Mitrović.

Ujedno pitoma i divlja planina, zbog harmonije- suživota čoveka i prirode, Golija je međunarodno priznata i kroz program UNESCO-a ispunjeni su uslovi koncepta rezervata biosfere koji nosi naziv ''Golija-Studenica''.